Witte was wassen: temperatuur, programma en wasmiddel

Bij de witte was horen in de eerste plaats kledingstukken en ander textiel dat volledig of vrijwel volledig wit is.

Denk bijvoorbeeld aan:

• witte T-shirts;
• witte overhemden;
• witte sokken;
• wit ondergoed;
• witte handdoeken;
• wit beddengoed.

Zuiver wit apart wassen verkleint de kans dat kleurstoffen uit ander textiel het wit langzaam een grijze, blauwe of roze waas geven.

Crème, beige, lichtgrijs en pastelkleuren zijn technisch gezien geen witte was. Ze kunnen soms probleemloos met lichte kleuren worden gecombineerd, maar wie helder wit textiel zo lang mogelijk wit wil houden, kan zuiver wit beter in een eigen groep wassen.

Bij een wit kledingstuk met gekleurde delen ligt het anders. Een wit T-shirt met een grote rode print kun je niet simpelweg behandelen alsof het volledig wit is. De gekleurde delen moeten eveneens tegen het gekozen wasmiddel, programma en de temperatuur kunnen.

Kijk daarom niet alleen naar de hoofdkleur, maar ook naar:

• gekleurde prints en borduursels;
• donkere boorden of strepen;
• het materiaal;
• het waslabel;
• eventuele aanwijzingen zoals ‘apart wassen’ of ‘met gelijke kleuren wassen’.

De kleur bepaalt dus vooral bij welke wasstapel een kledingstuk hoort. Het waslabel bepaalt vervolgens hoe het gewassen mag worden.

Er bestaat geen vaste temperatuur waarop alle witte was moet worden gewassen. Wit is een kleur, geen materiaal.

Het getal in het wassymbool op het kledinglabel geeft de maximale wastemperatuur aan. Staat er 40 °C, dan mag je het kledingstuk dus niet warmer wassen dan 40 °C. Een lagere temperatuur kan wel geschikt zijn als de vervuiling dat toelaat.

Als praktische indeling:

30 °C
Geschikt voor veel licht vervuilde witte kleding wanneer het waslabel dit toestaat. Een lagere temperatuur bespaart energie en kan voldoende zijn voor kleding die vooral opgefrist hoeft te worden.

40 °C
Een veelgebruikte temperatuur voor normaal vervuilde witte dagelijkse kleding die volgens het waslabel op 40 °C mag worden gewassen.

60 °C
Kan passend zijn bij bijvoorbeeld bepaalde witte handdoeken, beddengoed of ander stevig textiel wanneer het waslabel 60 °C toestaat en een grondigere was gewenst is.

Een hogere temperatuur is dus niet automatisch beter. Te warm wassen kan textiel laten krimpen, vervormen of sneller laten slijten.

Ook 90 of 95 °C is geen standaardtemperatuur voor witte was. Alleen textiel waarvan het waslabel zo'n hoge temperatuur expliciet toestaat, kan zo behandeld worden. Voor normale dagelijkse witte kleding is dat meestal niet nodig.

Bij het bepalen van de temperatuur zijn daarom drie vragen belangrijk:

1. Wat staat op het waslabel?
2. Hoe vuil is het wasgoed?
3. Hoe kwetsbaar is het materiaal?

Het waslabel heeft daarbij altijd voorrang.

Er bestaat meestal geen apart programma dat voor alle witte was geschikt is. Kies het programma op basis van materiaal en waslabel, niet alleen op kleur.

Wit katoen
Voor stevige katoenen T-shirts, handdoeken en veel soorten beddengoed kan een katoenprogramma geschikt zijn, mits het waslabel dat toestaat.

Normaal vervuild katoen
Eco 40-60 kan geschikt zijn voor normaal vervuild katoenen wasgoed dat volgens het label op 40 of 60 °C gewassen mag worden. De naam betekent niet dat je zelf een temperatuur tussen 40 en 60 °C kiest.

Witte synthetische kleding
Polyester, polyamide en gemengde stoffen kunnen een synthetisch of onderhoudsvriendelijk programma nodig hebben. Deze programma's gebruiken vaak een mildere behandeling en een kleinere maximale belading dan Katoen.

Witte fijne was
Een dunne blouse, lingerie of ander kwetsbaar wit textiel kan een fijnwasprogramma nodig hebben.

Witte wol
Een witte wollen trui hoort niet bij de gewone witte katoenwas. Gebruik alleen een geschikt wolprogramma wanneer het waslabel machinewas toestaat.

Een volle stapel witte kleding kan dus alsnog in meerdere wasbeurten moeten worden verdeeld omdat de materialen verschillende behandelingen nodig hebben.

Daarom is de volgorde:

eerst kleur sorteren → daarna materiaal en waslabel beoordelen → vervolgens het programma kiezen.

Voor normaal wit textiel is een witwasmiddel de meest logische keuze. Witwasmiddelen zijn samengesteld om vuil te verwijderen en wit textiel helder te houden.

Er bestaat zowel:

• witwaspoeder;
• vloeibaar witwasmiddel;
• wascapsules of pods voor witte was.

Het belangrijkste verschil zit niet alleen in de vorm.

In veel waspoeders voor witte was zit zuurstofbleekmiddel. Dit kan helpen bij bepaalde hardnekkige gekleurde vlekken en bij het behouden van een witte uitstraling. Witwasmiddelen kunnen daarnaast optische witmiddelen bevatten, die textiel witter laten lijken in daglicht.

Een vloeibaar witwasmiddel bevat niet noodzakelijk dezelfde bleekcomponenten als poeder. Het kan daardoor een andere keuze zijn wanneer een kledingstuk naast wit ook gekleurde delen bevat.

Let daarom altijd op de verpakking van het specifieke wasmiddel.

Gebruik een witwasmiddel bovendien niet gedachteloos voor:

• gekleurde kleding;
• wol;
• zijde;
• andere kwetsbare materialen.

Die kunnen een bont-, fijn- of wolwasmiddel nodig hebben.

Ook het bleeksymbool op het waslabel is relevant. Een lege driehoek betekent dat bleken is toegestaan, twee schuine lijnen staan voor uitsluitend zuurstof-/niet-chloorbleekmiddel en een doorgestreepte driehoek betekent dat bleken niet is toegestaan.

Dat betekent niet dat je bij iedere witte was apart bleekmiddel moet toevoegen. Gebruik alleen middelen die geschikt zijn voor het textiel en volg zowel het kledinglabel als de gebruiksaanwijzing van het wasmiddel.

Meer wasmiddel maakt witte was niet automatisch witter.

De juiste dosering hangt vooral af van:

• de hoeveelheid wasgoed;
• hoe vuil het wasgoed is;
• de waterhardheid;
• de concentratie van het gebruikte wasmiddel.

Daarom is één vaste hoeveelheid voor iedere wasbeurt niet verstandig. Bekijk de doseertabel op de verpakking van het specifieke wasmiddel.

Te weinig wasmiddel kan ervoor zorgen dat vuil onvoldoende wordt verwijderd. Op langere termijn kan wit textiel daardoor minder helder gaan ogen.

Te veel wasmiddel levert eveneens geen betere was op. Er kan meer wasmiddel in textiel en machine achterblijven en je gebruikt onnodig meer product.

Ook een automatische doseerfunctie moet correct ingesteld zijn. Zo'n systeem doseert het middel voor je, maar moet wel met een geschikt wasmiddel en volgens de instructies van de fabrikant worden gebruikt.

Let daarnaast op de hoeveelheid wasgoed. Bij een normaal katoenprogramma kun je de trommel goed vullen, maar het textiel moet nog ruimte hebben om te bewegen.

Een juiste combinatie van belading + wasmiddel + programma + temperatuur is uiteindelijk belangrijker dan één van deze factoren afzonderlijk.

Witte kleding mooi houden begint al voordat de wasmachine wordt aangezet.

Was zuiver wit apart.
Donkere en sterk gekleurde stoffen kunnen kleur afgeven. Zelfs wanneer één gemengde wasbeurt geen duidelijk probleem veroorzaakt, kan wit textiel na verloop van tijd minder helder worden.

Behandel zichtbare vlekken op tijd.
Controleer witte kleding voor het wassen. Een hardnekkige vlek vraagt soms om een geschikte voorbehandeling in plaats van simpelweg meer wasmiddel of een hogere temperatuur.

Kies een passend witwasmiddel.
Gebruik een product dat geschikt is voor het materiaal en volg de dosering op de verpakking.

Overlaad de trommel niet.
Wasgoed heeft ruimte nodig om te bewegen en goed met waswater en wasmiddel in contact te komen.

Was niet warmer dan nodig.
Houd het maximum op het waslabel aan en kies binnen die grens een temperatuur die past bij de vervuiling.

Laat schone was niet onnodig lang nat in de machine liggen.
Haal de was na afloop uit de trommel en droog volgens het onderhoudslabel.

Is witte kleding al duidelijk grijs, geel of verkleurd, dan is dat een andere vraag dan normaal witte was wassen. Daarbij moet eerst worden gekeken waardoor de verkleuring is ontstaan en welke behandeling het materiaal aankan.