Hoeveel wasmiddel moet je gebruiken? Zo doseer je goed

De hoeveelheid wasmiddel bepaal je niet alleen aan de hand van de grootte van je wasmachine.

Een wasmachine met een capaciteit van 9 kg kan bijvoorbeeld een lading van maar 3 of 4 kg bevatten. Voor de dosering telt het werkelijke wasgoed in de trommel, niet alleen het maximale aantal kilo's dat op de machine staat.

De doseertabel op de verpakking is daarom het uitgangspunt.

Die houdt doorgaans rekening met drie factoren:

1. Hoeveel wasgoed je wast
Een grote lading bevat meer textiel en vuil dan een kleine lading en vraagt daardoor meestal meer wasmiddel.

2. Hoe vuil de was is
Licht gedragen kleding heeft minder reinigingskracht nodig dan bijvoorbeeld sterk vervuilde werkkleding.

3. Hoe hard het water is
Bij hard water is doorgaans meer wasmiddel nodig. Bij zacht water kan met minder worden volstaan.

Daar komt nog een vierde praktische factor bij: de concentratie van het product.

Een sterk geconcentreerd vloeibaar wasmiddel kan bijvoorbeeld veel minder milliliters per wasbeurt nodig hebben dan een ander vloeibaar middel.

Daarom bestaat er geen betrouwbaar algemeen antwoord zoals:

“Gebruik altijd 50 ml.”

Voor het ene product kan dat te veel zijn en voor het andere te weinig.

Gebruik dus altijd de hoeveelheid van jouw specifieke verpakking als basis.

Doseer niet automatisch voor een volle lading wanneer de trommel maar gedeeltelijk gevuld is.

Veel doseeradviezen voor normaal wit- en bontwasmiddel gaan uit van ongeveer 4 tot 5 kg wasgoed. Dat is niet hetzelfde als een volledig gevulde moderne wasmachine van bijvoorbeeld 9 of 10 kg.

Bij een grotere daadwerkelijke lading kan de verpakking daarom een aanvullende dosering aangeven.

Omgekeerd geldt hetzelfde.

Was je slechts een halve normale lading, dan is de volledige standaarddosering meestal niet nodig. De Consumentenbond adviseert bij ongeveer een halfvolle trommel de hoeveelheid wasmiddel eveneens te verlagen.

Let daarbij wel op het gekozen programma.

Een trommel kan bij een katoenprogramma behoorlijk vol zijn, terwijl bij:

• synthetica;
• fijne was;
• wol;
• andere kwetsbare programma's

veel minder textiel is toegestaan.

Een trommel die visueel ‘halfvol’ lijkt, kan bij een fijnwasprogramma dus al de maximale toegestane belading bevatten.

Voor dosering is gewicht daarom nauwkeuriger dan alleen kijken hoeveel ruimte er nog in de trommel zit.

Je hoeft echter niet voor iedere wasbeurt met een weegschaal naast de machine te staan. Na een aantal keer wegen krijg je meestal een redelijk gevoel voor wat bijvoorbeeld 2, 4 of 5 kg droog wasgoed is.

Kraanwater bevat opgeloste mineralen, waaronder calcium en magnesium. De hoeveelheid daarvan bepaalt mede hoe hard het water is.

Die waterhardheid heeft invloed op de werking van wasmiddel.

Bij harder water moet een deel van de bestanddelen in het wasmiddel de mineralen in het water opvangen. Daardoor is doorgaans een hogere dosering nodig dan bij zacht water.

De meeste verpakkingen verdelen het doseeradvies daarom in categorieën zoals:

• zacht water;
• gemiddeld hard water;
• hard water.

Je hoeft de waterhardheid niet te gokken.

Je kunt deze opzoeken bij het drinkwaterbedrijf dat jouw adres van water voorziet. Vaak kun je met postcode of woonplaats zien hoe hard het lokale kraanwater is.

Vervolgens kies je op de verpakking de bijbehorende kolom van de doseertabel.

Dat is vooral nuttig wanneer je jarenlang automatisch dezelfde hoeveelheid gebruikt. Wie van een gebied met hard water naar een gebied met zacht water verhuist, kan bijvoorbeeld onnodig blijven overdoseren.

Andersom kan een dosering die bij zacht water goed werkte in een gebied met aanzienlijk harder water onvoldoende zijn.

Waterhardheid is daarmee geen theoretisch detail, maar één van de drie basisgegevens voor een correcte wasmiddeldosering.

Meer wasmiddel betekent niet automatisch schonere kleding.

Bij overdosering kan juist te veel schuim ontstaan. De wasmachine kan daardoor extra moeten spoelen en vuil kan minder effectief worden verwijderd.

Ook kunnen er resten achterblijven:

• in kleding;
• in de wasmiddellade;
• rond onderdelen van de machine.

Op donker textiel kunnen wasmiddelresten zichtbaar worden als lichte strepen of vlekken.

Milieu Centraal wijst daarnaast op een ander effect: bij een te hoge dosering kunnen losgemaakte vuildeeltjes opnieuw op het wasgoed terechtkomen. Daardoor kan wasgoed na verloop van tijd juist grauw ogen.

Overdoseren heeft bovendien drie eenvoudige nadelen:

Je verbruikt meer wasmiddel.
De verpakking is sneller leeg.

De milieubelasting neemt toe.
Er komen meer wasmiddelbestanddelen in het afvalwater terecht dan nodig is.

De machine kan meer moeten spoelen.
Daarbij kan extra water worden gebruikt.

Een flinke extra scheut ‘voor de zekerheid’ is dus meestal geen goede gewoonte.

Wanneer wasgoed niet schoon wordt met de aanbevolen dosering, kijk dan ook naar:

• het gekozen programma;
• de temperatuur;
• de vervuiling;
• de belading;
• eventuele vlekvoorbehandeling.

Niet ieder slecht wasresultaat wordt veroorzaakt door te weinig wasmiddel.

Ook structureel te weinig doseren is niet verstandig.

Wasmiddel moet vuil en vet van het textiel losmaken en ervoor zorgen dat het tijdens de wasbeurt niet opnieuw op kleding terechtkomt.

Wanneer de hoeveelheid onvoldoende is, kan:

• vuil minder goed worden verwijderd;
• lichaamsvet in kleding achterblijven;
• witte was minder helder worden;
• geur onvoldoende verdwijnen;
• vuil zich geleidelijk in textiel of machine ophopen.

Vooral bij een grote of sterk vervuilde lading kan een dosering die voor een kleine, licht vervuilde was bedoeld is tekortschieten.

Dat betekent niet dat je bij één vlek meteen de hele lading extra zwaar moet doseren.

Zitten er bijvoorbeeld vier nauwelijks gedragen T-shirts en één shirt met een duidelijke vlek in de trommel, dan kan het verstandiger zijn die ene vlek gericht voor te behandelen met een geschikt middel.

Zo hoef je niet voor de volledige lading de dosering voor ‘zwaar vervuild’ te gebruiken.

De juiste hoeveelheid zit dus niet zo laag mogelijk en ook niet zo hoog mogelijk.

Het doel is voldoende wasmiddel voor de daadwerkelijke lading en vervuiling.

Met een vaste werkwijze wordt correct doseren vrij eenvoudig.

Bekijk eerst de verpakking.
Zoek de doseertabel van het specifieke product.

Bepaal ongeveer hoeveel wasgoed je hebt.
Kijk of de tabel bijvoorbeeld uitgaat van een normale lading en of er een correctie voor een grotere of kleinere lading wordt gegeven.

Beoordeel de vervuiling.
Maak onderscheid tussen licht, normaal en sterk vervuild wanneer de verpakking dat doet.

Zoek je waterhardheid op.
Gebruik daarvoor de gegevens van je eigen drinkwaterbedrijf.

Meet de hoeveelheid daadwerkelijk af.
Gebruik een maatdop, maatbeker of andere doseerhulp met een duidelijke schaalverdeling.

Schenken ‘op gevoel’ maakt vooral bij geconcentreerd vloeibaar wasmiddel overdoseren gemakkelijk.

Een doseerdop die tot de rand 100 ml bevat, betekent bijvoorbeeld niet dat iedere wasbeurt automatisch een volle dop nodig heeft.

Bij poeder geldt hetzelfde. Een willekeurige eetlepel is geen betrouwbare universele doseereenheid, omdat producten verschillen in dichtheid en aanbevolen hoeveelheid.

Bij pods of capsules is de hoeveelheid vooraf bepaald. Dat is gemakkelijk, maar daardoor kun je de dosering minder nauwkeurig aanpassen aan een heel kleine lading.

Bij automatische wasmiddeldosering haalt de wasmachine vloeibaar middel uit een reservoir. Ook zo'n systeem moet correct worden ingesteld. De basisdosering, waterhardheid en andere instellingen kunnen invloed hebben op hoeveel de machine uiteindelijk gebruikt.

Automatisch doseren betekent dus niet dat de gebruiker nooit iets hoeft in te stellen.

De eenvoudige basis blijft:

lees de doseertabel → bepaal lading → bepaal vervuiling → controleer waterhardheid → meet af.

Daarmee haal je veel giswerk uit het wassen.